USB-A vs USB-C: wat is het verschil (en welke moet je gebruiken)?

Je kijkt in een la vol kabels en probeert uit te zoeken welke echt werkt met je nieuwe telefoon. Komt dat je bekend voor? De overgang van USB-A naar USB-C heeft veel mensen in verwarring gebracht over wat ze echt nodig hebben en of al die oude kabels nu nutteloos zijn.

Hier is de waarheid: het begrijpen van het verschil tussen USB-A en USB-C is niet ingewikkeld zodra je weet waar je naar kijkt. En nee, je hoeft waarschijnlijk niet alles weg te gooien en opnieuw te beginnen.

Wat is het verschil tussen USB-A en USB-C?

Het belangrijkste verschil tussen USB-A en USB-C is het ontwerp van de connector en wat het mogelijk maakt.

USB-A is de rechthoekige, grotere en traditionele connector die je al decennia gebruikt. Het is vooral ontworpen voor basis opladen en dataoverdracht. Je kent het wel: het past maar op één manier en je raakt nooit meteen goed.

USB-C is de kleinere, ovale en omkeerbare connector die je op moderne apparaten vindt. Het ondersteunt hogere stroomafgifte, snellere dataoverdrachtssnelheden en extra functies zoals video-uitgang.

Hier raken de meeste mensen in de war: de letter (A of C) verwijst naar de vorm van de connector, terwijl het nummer (2.0, 3.0, 3.2, USB4) verwijst naar de snelheidsstandaard. Het zijn totaal verschillende dingen.

Een USB-C poort kan werken op de langzame snelheden van USB 2.0. Een USB-A poort kan snelle snelheden van USB 3.2 ondersteunen. De connector garandeert de snelheid niet: je moet beide controleren.

USB-A vs USB-C: wat zijn de verschillen in overdrachtssnelheid?

Zowel USB-A als USB-C kunnen verschillende snelheidsstandaarden ondersteunen. Het verschil is dat USB-C de snelste beschikbare snelheden ontgrendelt, terwijl USB-A zijn maximum eerder bereikt.

USB-A poorten ondersteunen meestal:

• USB 2.0: 480 Mbps
• USB 3.0/3.1 Gen 1: 5 Gbps
• USB 3.1 Gen 2: 10 Gbps

USB-C poorten kunnen ondersteunen:

• USB 2.0: 480 Mbps (ja, sommige goedkope kabels zijn zo traag)
• USB 3.2 Gen 2: 10 Gbps
• USB 3.2 Gen 2x2: 20 Gbps
• USB4: tot 40 Gbps
• USB4 Versie 2.0: tot 80 Gbps

Wat betekent dit in de praktijk? Het overzetten van een videobestand van 10GB via USB 2.0 duurt ongeveer 3 minuten. Met USB 3.2 Gen 2 (10 Gbps) duurt het ongeveer 10 seconden.

De valkuil? Je overdrachtssnelheid is slechts zo snel als de langzaamste schakel in de keten. Een USB4-apparaat aangesloten op een USB 2.0-poort — of met een goedkope kabel — zal langzaam gaan met 480 Mbps, ongeacht wat het apparaat eigenlijk kan.

USB-A vs USB-C: wat zijn de verschillen in oplaadsnelheid?

Hier loopt USB-C echt voorop.

USB-A opladen:

• Standaard: 5W (5V/1A)
• Compatibel met Quick Charge: tot 18W
• Maximaal met BC 1.2: ~7,5W

USB-C opladen:

• Standaard USB-C: tot 15W (zonder USB PD, afhankelijk van apparaat en kabel)
• USB Power Delivery: tot 100W (voldoende voor de meeste laptops)
• USB PD 3.1: tot 240W

Wat dit in de praktijk betekent: een USB-A naar Lightning-kabel laadt een iPhone in 30 minuten tot ongeveer 30%. Een USB-C naar USB-C-kabel met Power Delivery brengt dezelfde telefoon in dezelfde tijd tot meer dan 50%.

Het echte keerpunt is USB Power Delivery. Dit kan tot 20 keer meer vermogen leveren dan een standaard USB-A-poort, daarom kun je nu laptops, tablets en telefoons opladen met dezelfde USB-C-lader. Probeer dat maar eens met USB-A.

Kun je adapters tussen USB-A en USB-C gebruiken?

Ja, maar met belangrijke beperkingen.

USB-A naar USB-C kabels en adapters:

• Werken voor basis opladen en gegevensoverdracht
• De snelheid wordt beperkt door de capaciteit van de USB-A-poort
• Geen toegang tot exclusieve USB-C-functies (Power Delivery, Alt Mode, video-uitgang)

Hier is het belangrijkste punt: een adapter maakt een fysieke verbinding, maar kan geen functies ontgrendelen die de poort niet heeft. Je USB-C-telefoon die via een adapter op een USB-A-poort is aangesloten, zal niet snel opladen: het is beperkt tot wat de USB-A-poort kan leveren.

Als je alle voordelen van USB-C nodig hebt (snelladen, hoge datasnelheid, video-uitgang), moeten beide uiteinden van de verbinding USB-C zijn.

Waarom verandert alles naar USB-C?

Het korte antwoord: vanwege regelgeving en praktisch nut.

De EU-verplichting: Vanaf 28 december 2024 moeten alle telefoons, tablets, camera's, koptelefoons en de meeste draagbare elektronische apparaten die in de EU worden verkocht, USB-C gebruiken voor het opladen. Laptops volgen in april 2026. Dit dwong zelfs Apple om met de iPhone 15 in 2023 van Lightning naar USB-C over te stappen.

Voordelen die de verandering stimuleren:

• Één kabel voor (bijna) alles
• Snellere oplading tussen apparaten
• Minder elektronisch afval (geschat op 11.000 ton per jaar in de EU)
• Omkeerbare connector (eindelijk)

De EU schat dat dit consumenten ongeveer 250 miljoen euro per jaar bespaart door de noodzaak van specifieke laders per apparaat te elimineren. Of je nu in de EU bent of niet, de wereldwijde toeleveringsketen verandert: USB-C wordt de universele standaard.

Moet je al je USB-A kabels en laders vervangen?

Niet per se. Hier is een praktische uitleg.

Behoud USB-A als:

• Je apparaten nog USB-A poorten gebruiken
• Je apparaten met laag vermogen oplaadt (toetsenborden, muizen, koptelefoons)
• Je maximale compatibiliteit met oudere apparatuur nodig hebt

Stap over op USB-C wanneer:

• Of je nieuwe telefoons, tablets of laptops koopt
• Of je snellere oplading wilt
• Of je het zat bent om verschillende soorten kabels mee te nemen
• Of je nu toch nieuwe laders of powerbanks gaat kopen

Slimme overgangsstrategie: koop dubbele poortladers en powerbanks met USB-A en USB-C uitgangen. Dit overbrugt de kloof terwijl je geleidelijk overstapt op USB-C, zonder dat je huidige kabels van de ene op de andere dag verouderd raken.

Maak de overgang eenvoudig

USB-C is de toekomst, maar de overgang hoeft niet pijnlijk te zijn. De sleutel is te begrijpen dat de vorm van de connector en de snelheidsstandaard verschillende dingen zijn, en kabels en laders te kiezen die passen bij wat je apparaten echt nodig hebben.

Voor de meeste mensen bieden dubbele poortladers en powerbanks met USB-A en USB-C poorten het beste van twee werelden. Je krijgt snelle USB-C oplading voor nieuwe apparaten terwijl je compatibiliteit behoudt met oudere apparatuur.

Het assortiment dubbele poortladers, USB-C-kabels en adapters van UGREEN is precies ontworpen voor deze overgang, waardoor je flexibiliteit krijgt zonder alles in één keer te hoeven vervangen.